Fast fashion-impact evident bij tweedehands kledingapp Vinted

Duurzaam bezig zijn én goedkoper je slag slaan: tweedehands kledingapp Vinted is hartstikke in. Consumenten steken de groene handen uit de mouwen, en plaatsen hun kleding voor een beter leven. Jouw nieuwe aankoop blijkt daarentegen nog vaak een zweem van de fast fashion-wereld te hebben, en daar kan je voorlopig niks aan doen.

Het is nog niet zo heel lang geleden dat de Rana Plaza ramp plaats heeft gevonden. Hierbij kwamen meer dan duizend werknemers om het leven door een ingestorte kledingfabriek. Veel mensen zwoeren betere keuzes te maken als het op kleding aankwam, en met succes. De interesse in tweedehands kleding zag de laatste jaren een enorme groei. Dat is alleen al te zien in het aantal tweedehands winkels die afgelopen jaar in Nederland zijn gestart. Het is daarom ook geen wonder dat Vinted binnen 10 jaar tot een unicorn bedrijf is uitgegroeid. Iets waar veel bedrijven vaak een langere tijd over doen. In theorie is het een perfect alternatief voor de bewuste koper. Je ‘nieuwe’ shirtje wordt duurzaam en de prijs is meestal ook nog voordelig. Maar zoals dit vaker voorkomt, ligt het in praktijk ligt het toch wat ingewikkelder.

Kledingkwaliteit

Vinted beweert dat tweedehands kleding allang niet meer alleen bij kringloopwinkels te vinden is. Hun 34 miljoen leden zouden dezelfde missie steunen: ‘’Van tweedehands kleding de eerste keus maken’’. Of de kleren die aangeboden worden wel daadwerkelijk tweedehands zijn, is daarentegen niet bekend. Voor de koper en verkoper is dat geen probleem, maar het zou de duurzaamheid wel schaden. Het product krijgt dan niet het zo gewenste ‘tweede leven’, maar dan is de verkoper enkel een tussenstation.

De vijf grootste Vinted gebruikers staan niet open om hier commentaar op te geven. Daarom is er gekeken naar de beschrijvingen van de kledingstukken die zij op hun pagina’s hebben staan. In die beschrijvingen hanteert Vinted vijf categorieën om de staat van het te koop aanbevolen product te duiden. Dat zijn:

  • Nieuw met prijskaartje: Net als in de winkel. Het prijskaartje zit er nog aan en/of het artikel zit nog in z’n originele verpakking. Het artikel is nooit gedragen of gebruikt en het heeft geen gebreken.
  • Nieuw zonder prijskaartje: Het artikel is helemaal nieuw, maar het prijskaartje is eraf of het zit niet meer in de originele verpakking. Het artikel is nooit gedragen of gebruikt en heeft geen gebreken.
  • Heel goed: Het artikel is een paar keer gedragen of gebruikt, maar ziet er nog geweldig uit. Er kunnen een paar kleine imperfecties zijn, maar die zijn duidelijk genoemd in de beschrijving en te zien op de foto’s.
  • Goed: Het artikel is vaak gedragen of gebruikt en er kunnen dan ook gebruikssporen op zitten. Die zijn duidelijk genoemd in de beschrijving en te zien op de foto’s.
  • Veel gebruikt: Het artikel heeft veel gebreken. Die zijn duidelijk genoemd in de beschrijving en te zien op de foto’s.

Als we kijken naar de omschrijvingen kan er bij het kopje ‘nieuw met/zonder prijskaartje’ gesproken worden over nieuwe kleding. ‘Heel goed’ zit er tussenin. ‘Goed’ en ‘veel gebruikt’ zijn tweedehands kleren.

Zelden tweedehands

Opvallend is dat het overgrote gedeelte van de verkopers nieuwe kleding verkoopt. Slechts één verkoper verkoopt échte tweedehands kleren. De rest blijkt dus vooral nieuwe kleding door te verkopen op hun pagina’s. Dit ten koste van de duurzaamheid van de producten. Om een goed beeld te krijgen van hoe duurzaam Vinted is, richt ons onderzoek zich op de vijf grootste accounts van Nederland. Bij elkaar opgeteld hebben zij een bereik van 7482 volgers. Zodoende kan je door middel van je te focussen op een kleine groep mensen toch een representatief onderzoek neerzetten voor het gebruik van Vinted Nederland.

Om op dat laatste door te gaan, is er een enquête uitgezet om te kijken wat er speelt onder een gedeelte van de tweedehands kledingappgebruikers.

Transparantie

De merken die de vijf grootste Vinted-gebruikers aanbieden, zijn een diverse mix. Zo blijkt dat de merken die het vaakst worden aangeboden, een verzameling zijn van fast fashion, vintage kleding en luxe, kleine modemerken. Opvallend is dat met name de grote modemerken, in dit geval H&M en Zara, transparant zijn en duurzaam te werk gaan.

Zo is H&M de koploper van 2020 in de fashion transparency index. Dat komt volgens Nanette Hogervorst, initiatiefnemer sustainable fashion giftcard, grotendeels vanuit eigenbelang: “Mensen vinden het steeds belangrijker om te weten hoe en waar hun kleding wordt gemaakt. En als misstanden in de toeleveringsketen in de pers komen, dan kan dat leiden tot grote reputatieschade. Een groot bedrijf als H&M zal dat willen voorkomen.” Het is volgens de duurzame expert soms dan ook beter is om bij grote transparante bedrijven te kopen dan kleine merken waar vrijwel niks over bekend is. Het advies luidt: stel je sceptisch op tegenover de stilte van bedrijven.

Macht

Roosmarie Ruigrok, oprichtster van Clean&Unique, bevestigd wat Hogervorst insinueert: ‘’Als je als groot bedrijf veel artikelen bestelt, kan je makkelijker eisen stellen. Als klein modehuis heb je die macht niet.’’ Als designers van onbekendere merken een bepaald beeld in hun hoofd hebben en het aanbod van stoffen niet op de markt is, moeten er keuzes gemaakt worden. Volgens Ruigrok wordt er in dat geval altijd voor het design gekozen en niet voor zaken zoals duurzaamheid.

Ook de fabrieken die over het algemeen worden gebruikt, zouden niet altijd even goed bezig zijn. Ruigrok vertelt dat er wel een Europese regelgeving is die gehanteerd wordt, maar dat er op nationaal niveau weer andere regels gelden. Het is volgens haar nog maar de vraag of dit ook wordt gecontroleerd. ‘’Hoewel ik weet dat het in Nederland goed is geregeld, weet ik dat in Italië en Spanje mijn tenen nog steeds gaan krommen.’’

Wat doen de merken die het vaakst wordt aangeboden eigenlijk voor het milieu? Ontdek het hier.

Bestemming

Dan reist de vraag: waar gaan al die Franse pakketten naartoe en hoe worden deze vervoerd? Voor die vraag is data uit dezelfde recensies verzameld. In totaal waren honderd beoordelingen te traceren. Hieruit kwamen zevenentachtig verschillende plekken door het hele land naar boven. Door die plaatsen letterlijk in kaart te brengen, is achterhaald waar de hotspots zijn. Iedere blauwe pin op de kaart representeert één persoon tenzij het anders is aangegeven.

Aan de kaart is te zien dat er vooral rondom Parijs en het gebied daaromheen, omgeving Lyon en de Côte d’Azur, veel mensen bij de Nederlandse top vijf besteld hebben. Dit komt overeen met de verdeling van de bevolking in Frankrijk. In steden zoals Parijs, Lyon en Marseille wonen de meeste mensen. Het gebied daaromheen is juist weer minder dichtbevolkt.

Vinted zelf wijst op haar website twee bezorgingsmanieren aan om pakketten tussen Nederland en Frankrijk te verzenden.  Homerr, in samenwerking met Relais Colis, vertelt in dit audiofragment hoe pakketten van A naar B gaan.

Frankrijk

Een eenduidig antwoord op de belangstelling voor Nederlandse Vinted-pagina’s bij Fransen is er niet. Thomas Plantenga, CEO van Vinted, vertelt tegenover Fashion United dat hij ook verbaasd is over het enthousiasme over de grens. “Frankrijk heeft een sterke modecultuur en in de laatste vijf jaar is de Franse consument bewuster gaan consumeren en weggooien. Daarom was het de juiste tijd om een app zoals Vinted in Frankrijk uit te brengen.”

Cybèle Boursat, Frans (ver)koper op de app, durft niet met 100 procent zekerheid te zeggen waar het aan ligt. Wel merkt ze de trend op buitenlandse kleding in Frankrijk. Ze vertelt dat ze vaak Nederlandse aanbieders tussen haar aanbevelingen ziet op het platform. Boursat: “Ik denk dat een aantal populaire merken vaker verkocht worden in Nederland, denk aan NA-KD. Fransen kopen dat soort kleren dan vaker bij Nederlanders omdat zij goedkoper zijn, meer keuze hebben en de collectie nieuwer is. Althans, dat is wel het geval bij Spaanse producten.”

Duurzaam laagje

Er is een kledingstuk verkocht: tijd om ‘m op de post te doen. Wanneer een kledingstuk is verkocht, moet het uiteraard op de post gedaan worden. Het is hier aan de koper om te bepalen met welke dienst dit gebeurt. Groot favoriet onder tweedehands shoppers is duurzame optie Homerr. Volgens Mark-Jan Pieterse, medeoprichter van de start-up, heeft dit te maken met de bereidheid van consumenten om vaker duurzamer pakketten te versturen. Hoe vaak het bedrijf hun ‘tot wel 79 procent minder CO2 uitstoot’ claim behaalt, is daarentegen nog niet bekend. Pieterse: ‘’We hanteren een berekening van de Nederlandse Organisatie van toegepast-natuurwetenschappelijk onderzoek (TNO) en we zijn aan het kijken of dat nauwkeuriger kan.’’

Andere Nederlandse pakketbezorgingsdiensten zoals PostNL zijn tevens ook een groene weg ingeslagen. Volgens een medewerker van bestelbus.nl, marktleider van bestelbusjes, is dit echter nog geen twee procent van het totale aandeel in Nederland. Dat duurzame laagje zou zo dun zijn door tegenvallende kwaliteit van elektrisch vervoer. Ook de gebrekkige promotie van groen rijden door toonaangevende instanties zoals grote garages of de overheid zou meespelen.

Opvallend in het rijtje pakketbezorgers, en enorm populair bij Vinted gebruikers, is het Franse Mondial Relay. Waarschijnlijk heeft dit te maken met het grote aantal Franse mensen wat van Nederlandse gebruikers koopt. Zij stonden niet open voor een interview, en wat duurzame initiatieven betreft is er tot op heden geen berichtgeving. Ook op andere milieuaspecten, zoals het recyclen van plastic, lijkt de Franse bevolking het niet goed te doen: ze zijn volgens het Europese Parlement een van de enigen binnen de EU die onder de 30 procent van hun plastic recyclen. Dit met alle milieugevolgen van dien.

Benieuwd op welke plekken jouw pakketje komt? We hebben een reis voor je uitgestippeld.

Initiatief

Nynke Arntzen, verpakkingskundige bij het Kennisinstituut Duurzaam Verpakken (KIDV), vertelt dat ze soms hetzelfde patroon terugziet als bij het vervoer van pakketjes. Dit houdt bedrijven in die duurzaam te werk te willen gaan, maar niet snel de eerste stap zetten. Arntzen: ‘’Je kan elkaar de hele tijd aankijken maar het is zaak om samen te werken als je iets wil bereiken. Consumenten spelen daar ook een rol in.’’ Ondertussen zijn verschillende overheden begonnen met een doelstelling van circulaire economie. Zowel de Nederlandse als Franse overheid, verpakkingen én het vervoer. De verpakkingsdeskundige onderstreept het belang hiervan nog een keer: ‘’Als we iets willen bereiken, moeten we dat altijd samen doen.’’ Tot die tijd wijzen pijlen erop dat het initiatief voornamelijk vanuit consumenten zelf zal moeten komen.